Elke maand brengen wij u onze ingediende punten voor de gemeenteraad en de raad voor maatschappelijk welzijn:

- Interpellatie: Herkansing voor ‘de Leet’ als het Groene Hart van Ieper

- Interpellatie: Meer groenzones met bomen voor gezonde, kwaliteitsvolle én klimaatrobuuste leefomgeving

- Interpellatie: Inrichting van “OMMETJES” in elke deelgemeente

Interpellatie: Herkansing voor ‘de Leet’ als het Groene Hart van Ieper

Geachte voorzitter, collega’s

Ieper miste tijdens de voorbije jaren dé kans op een groen, gezellig én historisch stadshart waar mensen elkaar graag ontmoeten om er de historische pracht van onze stad te verkennen en te beleven. Tot halfweg 2017 zag het herinrichtingsproject voor een autoluwe, vergroende en aan de klimaatscrisis geadapteerde Leet er nochtans veelbelovend uit. In juli 2017 was er nog een eenparig positief advies van alle Ieperse adviesraden, inclusief de Raad voor Lokale Economie, mits nog wat suggesties en aanbevelingen.
Dramatisch genoeg stierf het inrichtingsvoorstel een stille dood, vanwege de verwarrende besluiteloosheid van het toenmalige bestuur. Uiteindelijk werd vanaf 2018 het hele project door het nieuwe bestuur herleid tot een banale parking op zéér dure stenen … Ook de onvermoede ontdekking van enerzijds de middeleeuwse kademuur langs de Scipleet, in maart 2022, en de onderbouw van de historische gravenburcht in maart 2025, konden het tij niet keren. Beide unieke archeologische vondsten verdwenen, de eerste voorgoed, de tweede onder een stevige laag beton.

Gedane zaken hebben geen keer, we kunnen de tijd niet terugschroeven. Maar toch blijven wij ijveren voor een kwaliteitsvolle, aantrekkelijke en klimaatrobuuste binnenstad, waarbij waarden als historische authenticiteit, aantrekkelijke en gezonde leefomgeving, en beleving voorop staan. 
Daarom stellen we voor om op korte termijn en op pragmatische wijze een project op te starten dat onderzoekt hoe we de Leet en omgeving toch nog als een aantrekkelijk ontmoetingsplein, als ‘Groene Hart van Ieper’ kunnen (her-)inrichten. Het voornemen om de groenzones via ‘verdampbare parkeerplaatsen’ uit te breiden en te versterken, werd trouwens zowel door het vorige als door het nieuwe bestuur al enkele keren voorop gesteld.
Een herkansing voor de Leet (voor alle duidelijkheid: we bedoelen het geheel van de verharde en onverharde ruimtes met de Coomansstraat, het Vandenpeereboomplein, Sint-Maartensplein, Lapidarium en omgeving stadsschouwburg, het Astridpark) behoeft geen grote, ingrijpende en dus dure openbare werken. Ons voorstel tot herinrichting schuift technisch haalbare én betaalbare ingrepen naar voor om deze centrale open ruimte groener en aantrekkelijker in te richten. We stellen ook een effectieve ontsluiting en geleiding voor, zowel fysiek als inhoudelijk, waardoor Ieperlingen en streekgenoten, bezoekers en toeristen de vele troeven van dit meest monumentale, historisch beladen én potentieel nog groener stadsdeel op eigen tempo kunnen ontdekken, beleven en ervan genieten. En wie een beetje verder denkt, beseft dat ook de lokale handel en horeca daar enkel wel bij zal varen.

Heel concreet stellen we voor om dit aan te pakken en uit te werken zonder dure ontwerpbureaus, maar via een ad hoc-werkgroep, samengesteld uit gemotiveerde deskundigen (1) uit de stadsdiensten en Ieperse musea, de erkende adviesraden, en specialisten uit de Ieperse heemkundige verenigingen en gidsenkring. Ik kan u trouwens verzekeren dat er binnen deze verenigingen heel wat animo leeft om actief in te zetten op een effectieve herkansing voor de Leet.

De voorbereiding en planvorming rond dit project hoeft, mits wat goede wil, niet langer dan 3 tot 4 maanden te duren, om vervolgens de voorstellen stap voor stap concreet te realiseren (2).
Ik kan u verzekeren dat dit voorstel een veel ruimer publiek zal aanspreken dan enkel de lokale politieke krachten. Opnieuw: mits wat goede wil en bereidheid kan er een positieve, creatieve dynamiek ontstaan tussen het bestuur en haar bewoners, waarbij vanuit diverse invalshoeken een breed gedragen project ontstaat.

Ik hoop dan ook dat er, vanaf begin 2026, initiatief genomen wordt om dit voorstel op te starten, ondersteund door een bescheiden start- of basisbudget van 25.000 euro. (3).
Beste collega’s, laat ons de draad van het brede en geslaagde initiatief dat zich in de lente van 2017 ontvouwde, heropnemen om de Leet en haar omgeving een eerlijke herkansing te gunnen als het Groene Hart van onze historische stad Ieper.
(1): Deskundigen: betrokken stadsdiensten, Ieperse musea en archief (ook vrijwilligers), Ieperse adviesraden, specialisten uit Ieperse Gidsenkring en Heemkring(en), Verkeerscommissie, eventueel externe deskundigen via VVOG, …

(2): concrete voorstellen en ideeën:
- Enkele reeksen van telkens 3 tot 5 grote, sobere plantenbakken (inhoud minstens 2 m³), verspreid over de huidige verharde Leet in logische groepen of rijen. Beplanting: bloesemrijke, goed vertakte kleine bomen of struiken, en bijpassende bloemrijke kruidachtigen. 
- Soortensamenstelling via uitgezochte thema’s die inhoudelijk aansluiten op de Ieperse historiek, zoals bv. kloostertuin, 18^de-eeuwse stadstuin, kleine fruitsoorten, medicinale soorten en specifieke kruiden, steeds met ecologische meerwaarden (aantrekken insectensoorten).
- Bijkomende aanplantingen van groepjes bloesemrijke heesters op groene zones rond St Maartenskathedzaal en binnen Astridpark (doorbreken van monotone grasvelden)
- Uitgewerkte historische verkenning van de hele site met suggestie wandelpaden, voorzien van sobere maar originele duiding via infodragers over de oorsprong en evolutie van de stad, Ieperlee / Scipleet, grote gothische monumenten, Lapidarium en klooster, verdwenen sites, ….
- uitnodigende picknickruimtes voor (klas)groepen (banken, tafels) uitnodigend voor de groepen die nu ’s middags of ’s avonds op de Grote Markt rondzwerven met hun picknick
- aantal goed geplaatste speelelementen, in combinatie met meer groenzones (onthardingen) waar kinderen zich kunnen uitleven (ook trapveldje)!
- bijkomende fietsstalling
- …

(3): Bijkomende middelen of ondersteuning wordt gezocht via projecten van Koning Boudewijn Stichting, CO7, Agentschap Onroerend Erfgoed Vlaanderen, Regionaal Landschap Westhoek, enz …

Interpellatie: Meer groenzones met bomen voor gezonde, kwaliteitsvolle én klimaatrobuuste leefomgeving

Dit thema leunt inhoudelijk aan bij mijn vorige interpellatie: ook buiten de Leet tellen zowel de stad met haar woonwijken als de dorpskernen nog heel wat plekjes waar verharde ruimtes tot aantrekkelijke, groene of boeiende sites kunnen opgewaardeerd of hersteld worden, zonder grote investeringen.

Het is intussen ruim bewezen dat bomen en groen binnen de leefomgeving mensen gelukkig en gezond maken. Recent kreeg en krijgt ook de 333-vuistregel steeds meer aandacht: deze regel stelt dat er vanuit elke (stads)woning uitzicht moet zijn op minstens 3 hoogstammige bomen, dat 30% van elke wijk of woonbuurt met boomkronen moet bedekt zijn, en dat er zich op maximum 300 meter afstand van elke woning een park of bos moet bevinden.
In onze binnenstad, een aantal woonwijken en dorpskommen zijn zeker mooie voorbeelden te vinden. Ik denk aan het behoud en standplaatsverbetering van de 4 monumentale lindebomen in de Boomgaardstraat en de lindendreef op de Veemarkt, de grote linde op de rotonde Elverdingestraat-Maloulaan-Haiglaan, de intussen mooi ontwikkelde laanbeplanting met zuilvormige zomereik langs de Maloulaan, de beschermde notelaars langs de Wieltjesgrachten, de nieuwe lindebomen langs de Plumerlaan, …

Maar alles kan beter. Een aantal recente ruimtelijke studies in opdracht van de stad tonen duidelijk aan waar zich de meest versteende, boomloze woonzones bevinden. Er zijn echt nog heel wat plaatsen binnen het verharde stadscentrum waar ontharding voor groene ruimte met volwaardige bomen mogelijk is.
Ook binnen de plannen voor een vernieuwd mobiliteitsplan kan een doordachte aanplanting van aangepaste bomen een belangrijke rol spelen, door het vertragende effect op het autoverkeer en dus meer veiligheid voor voetgangers en fietsers. Ik denk hierbij aan de rotondes Meenseweg-Steverlyncklaan, Capronstraat-Fochlaan, Brugseweg-Kalfvaart … Daarnaast zijn er nogal wat brede, verharde zones met mogelijkheden voor groene plekjes met kleinere stadsbomen, zoals de verbrede zone van de Blindeliedenstraat naar de Lombaardstraat, de brede Meenseweg vanaf de Bascule, het Beeldenplein van de Neerstad, de Kiekenmarkt, de ruimere omgeving van het Perron en de stationsomgeving, inclusief de Goesdamstraat, enzovoort.

We stellen dan ook voor om een inventaris op te maken van concrete plaatsen binnen de stad, de woonwijken en de dorpscentra waar meer bomen of groenzones gewenst en mogelijk zijn. Hierbij kan men steunen op de verworven informatie binnen de Groendienst (bv. de inventarisatie voor het ‘bomenplan’), dienst Stedebouw (vb. studie Afbakening Stedelijk Gebied), maar ook op voorstellen en wensen van de bewoners zelf, via een brede bevraging, te organiseren via het stadsmagazine Iedereen Ieper.
Vanuit deze informatie kan een meerjarig actieplan voor ontharding en aanplanting opgemaakt worden.
Hierbij dient vanzelfsprekend actief gezocht naar mogelijke financiële ondersteuning voor vergroeningsprojecten via de provincie, Regionaal Landschap, Koning Boudewijstichting, en andere mogelijkheden. Misschien kunnen binnen een bepaalde buurt ook alternatieve formules als Landschapsfonds Westhoek of sponsoring via Iepergezinde bedrijven aangesproken worden.

Initiatieven voor meer groen binnen de openbare ruimte, kunnen gekoppeld worden aan acties naar de bewoners toe, bijvoorbeeld vernieuwde promotie en technische ondersteuning bij de aanplanting van gevelgroen (waarvoor intussen plannen bestaan, naar we vernemen), de aanplanting van minstens één volwaardige boom in elke tuin van minstens 200 m², (denk aan het succesvolle project “Ieper Boomt” van enkele jaren geleden), of de tuinprojecten vanuit Regionaal Landschap Westhoek.

Beste collega’s, heel wat steden en gemeenten in Vlaanderen, en zeker in het buitenland,  nemen of namen initiatieven om hun stedelijke woonomgevingen en dorpscentra groener, leefbaarder en aangenamer in te richten. De voorbeelden zijn legio.
Ik hoop dat Ieper hier niet zal achterblijven, en alle mogelijkheden zal benutten om haar inwoners te verzekeren van een groene, gezonde en klimaatsrobuuste leefomgeving.

Veel dank voor uw aandacht!

Interpellatie: Inrichting van “OMMETJES” in elke deelgemeente

Geachte collega’s,

vanaf 1992 ontwikkelde de stad Ieper een aanbod van ‘Trage Wegen’ in haar buitengebied: onverharde buurtwegen, veldwegen, kerkwegels, voetpaden, dreven, … Dat leidde in 2007 tot de oprichting van het uitgebreide en succesvolle Wandelnetwerk Ieperboog, in samenwerking met Westtoer.
Tot voor kort vormde de oude Atlas der Buurtwegen (opgemaakt in 1843-1845) met overzichtsplannen en detailplannen het enige juridische instrument om te bepalen of de (onverharde) ‘trage wegen’ openbaar toegankelijk waren.

Op 1 september 2019 kwam hierin verandering door een nieuw ‘Decreet op de Gemeentewegen’, waardoor deze trage wegen ‘Gemeentewegen’ werden, ook als ze op private eigendom ligt. Gemeentewegen kunnen enkel gewijzigd of afgeschaft worden door een uitdrukkelijke beslissing van de gemeenteraad. Ze kunnen niet meer verdwijnen door onrechtmatig optreden van een particulier of langdurig ongebruik. Nieuwe paden kunnen na 30 jaar publiek gebruik door de gemeenteraad officieel als openbare weg erkend worden.

Deze ‘trage wegen’ zijn uitstekend geschikt om er, vanuit de respectieve dorpscentra, aantrekkelijke en zoveel als mogelijk verkeersvrije lusvormige wandelpaden mee uit te stippelen. Vaak is er ook kans om een uitgestippelde basisroute te verlengen of in te korten, zodat iedereen naar eigen mogelijkheden of goesting kan kiezen.

GROEN Ieper onderzoekt momenteel de mogelijkheden om vanuit de dorpscentra dergelijke wandelroutes uit te stippelen en te verkennen. We noemen ze “OMMETJES”: mooie en veilige wandeltochtjes van 2 tot 5 km door velden en groengebieden nabij elke dorpskern. Bedoeling is om voor elk dorp dergelijk aantrekkelijk ‘OMMETJE’ uit te stippelen. We werken hierbij ook aan mogelijke varianten die geschikt zijn voor rolstoelgebruikers.
We hopen dat deze OMMETJES in samenwerking met de stad verder kunnen ontwikkeld en uitgewerkt worden, voorzien van hier en daar wat zitmeubilair, een picknicktafel, enkele infodragers over de omgeving en de nodige richtingwijzers.
Dit initiatief is gegroeid vanuit de nood die we van vele mensen hoorden om dicht bij huis te kunnen genieten van een rustige, ontspannende en mooie wandeling zonder grote inspanningen, verplaatsingen of voorbereidingen. Trouwens, nogal wat activiteiten vanuit de Welzijnswerking van de stad wijzen op de nood aan dergelijk laagdrempelig, zeer toegankelijk aanbod.

We verkenden intussen de eerste ommetjes in Hollebeke en Elverdinge. Dikkebus, Brielen en Boezinge zijn gepland, de andere deelgemeenten volgen. Elk ommetje start en eindigt aan de dorpskerk, tenzij uitdrukkelijk anders vermeld. We maken ons sterk dat er voor elke deelgemeente een mooi aanbod kan uitgewerkt worden.

We stellen dan ook voor om dit project samen met de stad verder uit te werken, i.s.m. met de bevoegde/betrokken stadsdiensten (dienst landschap, technische dienst, …). Deze ommetjes kunnen enkel nuttig functioneren indien ze voorzien zijn van voldoende uitrusting en informatie: wandelfolders, richtingwijzers (i.s.m. Westtoer, op de bestaande wandelpalen), wat zitmeubilair, verkeersborden, … , en promotie via de diverse kanalen en media (sport, landschap, welzijn, …).

In de hoop op een positieve reactie, veel dank voor uw aandacht.